کد خبر : ۳۴۷۵۵۰
زمان انتشار :
facebook telegram twitter google+ cloob Yahoo print

پایگاه خبری محیط زیست ایران

تخریب منابع طبیعی و زوال تنوع زیستی

مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان جنوبی گفت: اگرچه فعالیت هایی برای جلوگیری از تخریب تنوع زیستی و احیای منابع طبیعی آسیب دیده صورت گرفته است، اما عوامل مختلفی زوال تنوع زیستی را شدت بخشیده است.

تخریب منابع طبیعی و زوال تنوع زیستی

به گزارش پایگاه خبری محیط زیست ایران، حسن اکبری، با اشاره به تعریف تنوع زیستی،  گفت:  تنوع زیستی سطوح مختلف زندگی بر روی زمین و الگوهای طبیعی آن است.

وی افزود: تنوع زیستی که امروز شاهد آن هستیم، محصول میلیاردها سال تکامل موجودات است که به وسیله فرآیندهای طبیعی و البته به طور فزاینده ای تحت تأثیر انسان به وجود آمده است؛ بنابراین ما بخش جدایی ناپذیر از این تنوع زیستی و به طور کامل وابسته به آن هستیم.

راه حل ها در طبیعت نهفته است

 مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان جنوبی افزود: در حالی که در عصر حاضر نسبت به این موضوع مهم که تنوع زیستی یک سرمایه همگانی است و ارزش فوق العاده ای برای نسل امروز و نسل های آینده دارد، شناخت رو به رشدی مشاهده می شود، اما متاسفانه، تعداد زیادی از گونه ها با پیامدهای ناشی از فعالیت های انسانی، در حال کاهش هستند.

اکبری با اشاره به شعار سال جاری روز جهانی تنوع زیستی که تحت عنوان  راه حل ها در طبیعت نهفته است، گفت: حفاظت از تنوع زیستی، در واقع حفاظت از منافع انسان و دیگر موجودات حیات است.

وی با بیان اینکه منابع زیستی ستون هایی هستند که تمدن ها بر روی آنها بنا شده اند، افزود: تامین کننده اصلی مواد اولیه در صنایع مختلف مانند کشاورزی، داروسازی، لوازم بهداشتی، ساخت و ساز و سایر صنایع، منابع طبیعی و زیستی هستند که از دست دادن تنوع زیستی، مواد غذایی مورد نیاز ما، دارو، انرژی و فرصت های تفریحی و گردشگری ما را به دلیل از بین رفتن بوم سازگان ها تهدید می کند.

اکبری گفت: علاوه بر این، مجموعه وسیعی از تعاملات میان اجزای مختلف تنوع زیستی، این سیاره را برای همه  گونه ها، از جمله انسان، قابل سکونت ساخته است و سلامت شخصی ما و سلامت اقتصاد و جامعه انسانی ما، به عرضه مداوم خدمات مختلف از سوی محیط زیست وابسته است که جایگزین دیگری برای آن ها وجود ندارد.

وی بیان کرد: به عنوان مثال، اتفاقی که در طبیعت برای کنترل آفات توسط موجودات مختلف با تغذیه از یکدیگر می افتد، قابل جایگزینی حتی با صرف هزینه های هنگفت از سوی انسان نیستند، تکثیر گیاهان مختلف و زادآوری که به هنگام گرده افشانی، توسط حشرات و پرندگان انجام می شود، با هیچ روش دیگری امکان پذیر نیست.

مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان جنوبی گفت: اقلیم استان از نوع خشک و بیابانی است، اما با توجه به موقعیت قرارگیری مناطق پست یا مرتفع، به دو دسته خشک و گرم و خشک و ملایم تقسیم می شود.

اکبری ادامه داد: شرایط توپوگرافیک و تشکیلات زمین شناسی منجر به پیدایش تنوع بیولوژیک بی نظیر و متنوعی در استان شده، به طوری که در زیستگاه های استان، بیش از هزار گونه گیاهی، حدود 310 گونه جانوری شامل؛ 60 گونه از رده پستانداران، 197 گونه پرنده، 50 گونه از رده خزندگان و 3 دوزیست شناسایی شده اند.

وی تصریح کرد: از جمله گونه های شاخص استان می توان به یوزپلنگ ایرانی، پلنگ، آهو، قوچ و میش، کل و بز، جبیر، انواع گربه سانان کوچک، روباه شنی، خرگوش، روباه معمولی، گرگ، کفتار، هوبره، زاغ بور، انواع پرندگان شکاری، آگامای سر وزغی ایرانی، انواع مارها، لاک پشت آسیایی و لاک پشت مهمیزدار اشاره کرد.

اکبری افزود: اگرچه اغلب مناطق استان دارای اقلیم بسیار خشک هستند، اما تالاب ها و آبگیرهای استان از جمله پناهگاه حیات وحش تالاب کجی نمکزار نهبندان علاوه بر پرندگان ساکن همه ساله میزبان جمعیت های بزرگ از پرندگان مهاجر از قبیل انواع آبچلیک، انواع حواصیل، آنقوت، خوتکا و انواع اردک، فالاروپ، پاشلک، سنقر، دم جنبانک ابلق، انواع کشیم و ... هستند که در میسر خود به طرف مناطق زمستان گذرانیشان در قاره آفریقا و شبه قاره هند، در تالاب های استان مستقر می شوند.

عوامل تهدید تنوع زیستی استان

مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان جنوبی اظهار کرد: متاسفانه عوامل متعددی مانند بهره برداری ناپایدار از منابع پایه و فعالیت های انسانی مخرب به ویژه در نواحی روستایی، چرای بی رویه در برخی مراتع، دفع نامناسبت پسماندها و شکار غیرمجاز، تنوع زیستی استان را به شدت تهدید می کند.

اکبری بیان کرد: انحراف مسیرهای آبی و تداوم خشکسالی و برداشت بی رویه از سفره آب های زیرزمینی، در حال خشک کردن منابع محدود آبی استان بوده و شکار بی رویه و تخریب و تبدیل زیستگاه ها بسیاری از این پرندگان را در فهرست گونه های در معرض خطر قرارداده است.

وی تصریح کرد: زیست بوم های طبیعی استان با بحران ها و تهدیدهای متعددی روبه رو شده است، به طوری که بر اساس فهرست قرمز اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN)، در سال 2014 تعداد پنج گونه پستاندار (یوزپلنگ، قوچ و میش، کل و بز، آهو، زرده بر)، شش گونه پرنده (بالابان، کرکس کوچک، عقاب تالابی، عقاب شاهی، هوبره، اردک سرسفید)، سه گونه خزنده (لاک پشت آسیایی، لاک پشت مهمیزدار و آگامای سروزغی ایرانی) در زمره گونه های در معرض تهدید قرار گرفته اند.

مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان جنوبی خاطرنشان کرد: اگرچه فعالیت هایی برای جلوگیری از تخریب تنوع زیستی و احیای منابع طبیعی آسیب دیده صورت گرفته است، اما عوامل مختلفی مانند وقوع دوره های خشکسالی های طولانی و مکرر و بهره برداری بی رویه از منابع آبی، خاک و پوشش گیاهی، زوال تنوع زیستی را شدت بخشیده است.

اکبری گفت: به منظور حفاظت از تنوع زیستی موجود، نمونه هایی شاخص از طبیعت و زیستگاه های استان در قالب سه پناهگاه حیات وحش و شش منطقه حفاظت شده و نیز مناطق شکار ممنوع حفاظت می شوند.

وی با بیان اینکه در خصوص راه های حفاظت از تنوع زیستی و بهره برداری موثر از آن ها، انجام اقداماتی در راستای حفاظت مؤثر از تنوع زیستی و بهره برداری پایدار از آن ضروری است، اظهار کرد: لحاظ کردن شاخص های تنوع زیستی، اهداف و استراتژی های ویژه برای عملی کردن اولویت های کنوانسیون تنوع زیستی،  ارتقای سطح آگاهی اجتماعی و فرهنگ سازی در مورد حفاظت و بهره برداری پایدار از منابع و اجزای تنوع زیستی با همکاری فعال رسانهها، از جمله این اقدامات است.

مدیرکل حفاظت محیط زیست خراسان جنوبی بیان کرد: اجرای طرح آمایش سرزمین و بهره برداری از نتایج حاصل از مطالعات آمایش سرزمین و توان اکولوژیک و پایداری منابع طبیعی،  انجام مطالعات میدانی بر روی گونه ها  و اکوسیستم های منتخب برای درک بهتر از وضعیت تنوع زیستی و به کارگیری روش های صحیح حفاظت و احیای گونه های اندمیک در معرض خطر، حمایت از پروژه های حفاظتی با مشارکت جوامع و آحاد مردم در خصوص مدیریت منابع طبیعی و بهره برداری پایدار و حفاظت از تنوع زیستی از دیگر اقدامات است.

ضرورت مشارکت عمومی در راستای حفاظت از تنوع زیستی

اکبری یادآور شد: یک دستگاه و یا یک نهاد به تنهایی نمی تواند از تنوع زیستی حفاظت و حراست کنند و در این راستا، همکاری تمامی دستگاه های اجرایی و مسئولان، آحاد جامعه، دوستداران و علاقمندان به محیط زیست، سمن ها و تشکل های زیست محیطی  می تواند در حفاظت از تنوع زیستی و رعایت ملاحظات زیست محیطی، نقشی مهم و موثری داشته باشند.

 

کلید واژه :

تخریب منابع طبیعی

،

تنوع زیستی

ثبت نظرات
captcha